Back

ⓘ Тулгуур




                                               

Эгэл бөөм

Эгэл бөөмийн физикт эгэл бөөм буюу тулгуур бөөмийг тодорхойгүй дотоод бүтэцтэй бөөм гэж тодорхойлдог бөгөөд өөрөөр хэлбэл энэ бөөм нь жижиг бөөмсөөс тогтсон эсэх нь тодорхойгүй байдаг гэсэн үг юм. Хэрэв аливаа эгэл бөөм нь үнэхээр дотоод бүтэцгүй бол энэ нь ертөнцийн гол бүтээгч тулгуур болох бөгөөд бусад бөөмс үүнээс бүрэлдэн тогтоно. Стандарт загварт кварк, лептон, илрүүлэгч бозон зэрэг бөөмс нь эгэл бөөмс юм. Түүхийн явцад адронууд протон, нейтрон болох мезон болон барионууд болон бүр бүтэн атом хүртэл нэгэн цагт эгэл бөөмд тооцогдож байсан. Эгэл бөөмийн онон дахь гол онцлог нь 20-р зуу ...

                                               

Электрон

Электрон бол сөрөг цахилгаан цэнэгтэй тулгуур, атомаас жижиг бөөм юм. Энэ нь цахилгаан соронзон харилцан үйлчлэлд ордог 1/2 спин бүхий лептон бөгөөд үүний масс нь ойролцоогоор протоны массын 1 / 1836 {\displaystyle 1/1836} -тэй тэнцүү. Атомын нуклонуудын протон болон нейтрон хамтаар электрон нь атомыг бүтээдэг. Тэдгээрийн харгалзах нуклонуудтайгаа үүсгэх харилцан үйлчлэл нь химийн холбооны гол шалтгаан болдог.

                                               

Дагестан

Бүгд Найрамдах Дагестан Улс нь Кавказ болон Каспийн тэнгисийн хооронд орших, Оросын Холбооны Улсын нэгэн бүгд найрамдах улс юм. Нийслэл нь Махачкала. Улсын нэр нь турк хэлний уул хэмээх утгатай "dağ" болон перс хэлний "-stān" буюу газар нутаг хэмээг үгийг нийлүүлж бүтжээ. Өөрөөр хэлбэл, тус улсын нэр нь "Уулсын орон" хэмээх утгатай юм. Өндөр уулсаар хүрээлэгдсэн байдал нь тус бүс нутагт олон жижиг үндэстэн ястан, хэл яриаг бий болгожээ. Дагестаны хүн амын ихэнх нь муслим болно. 1999 онд БНДагестан Улс нь Шамиль Басаевын удирдсан Чечений исламын хэт тулгуур үзэлтнүүдийн бүлэглэлийн дайралта ...

                                               

Цахилгаан соронзон харилцан үйлчлэл

Цахилгаан соронзон харилцан үйлчлэл буюу цахилгаан соронзон хүч нь тулгуур дөрвөн харилцан үйлчлэлийн нэг юм. Уг харилцан үйлчлэл нь атомын протон ба электроныг хооронд нь тогтоон барина.

                                               

Шингэн

Шингэн эсвэл шингэн төлөв - нь бодисын физикийн гурван төлөвийн нэг юм. Шингэн нь, шүргэх механик үйлчлэлийн нөлөөгөөр, хэлбэрээ ямар ч хязгаарлалтгүйгээр өөрчилдөг ба энэ үед эзлэхүүн бараг тогтмол байдаг. Энэ нь шингэн төлөвийн бусад төлөвөөс ялгагдах үндсэн шинж чанар нь юм. Шингэн төлөвийг хий ба хатуу төлөвүүдийн хоорондох төлөв гэж үздэг. Урсамтгай /хийтэй төстэй/ Зарим нь хоорондоо холилдоно, зарим нь үл холилдоно Хэлбэр дүрсгүй /хийтэй төстэй/ Шингэн амьд бие оршин тогтнох гол тулгуур Эзэлхүүн ба нягттай, бараг шахагдахгүй /хатуу бодистой төстэй/

                                               

Баруунтуруун сум

Баруунтуруун нь Увс аймгийн сум юм. 1959 онд байгуулагдсан. 2009 онд Засгийн газрын шийдвэрээр баруун 5 аймгийн тариалангийн тулгуур төв болгосон. Эргэлтийн 43 мянган га талбайтай бөгөөд усалгаатай 2000 га талбайд тариалалт хийдэг. Сумын төв нь Турууны голын хөндийд оршино. Баруунтуруун сум нь Увс аймагтаа томоохон сумын тоонд тооцогдоно. Баруунтуруун сум нь 4 багтай. 2005 он хүртэл МИАТ компани Баруунтуруун хүртэл шууд нислэг үйлддэг байсан ч онгоц хүрэлцээгүйн улмаас цуцлагджээ. Баруунтурууны нисэх онгоцны буудал нь одоогоор ашиглагдахгүй байгаа ч Увс аймгийн хоёрдогч буюу нөөц нисэх онг ...

                                               

Геологи

Геологи нь дэлхийг судалдаг салбар шинжлэх ухаан бөгөөд түүнийг бүрдүүлэгч эрдэс, чулуулгийн найрлага, структур, физик шинж чанар, хөгжлийн түүх, явагдаж буй төрөл бүрийн процессуудыг судлана. Геологичид нь геологийн шинжлэх ухааныг хөгжүүлэгч, дэлхий болоод нарны бусад гаригуудын хими, физик шинж чанарыг судалдаг бүлэг хүмүүс юм. Эдгээр хүмүүс нь дэлхийн нас, үүсэл, дотоод бүтэц гэх мэт онолын судалгаа, мөн байгалийн баялгийг нээх, үүсэх зүй тогтолыг илрүүлэх зорилготойгоор судалгаа хийнэ.

                                               

Өргөн сум

Өргөн - Монгол улсын Дорноговь аймгийн харъяат сум. Сумын нутагт байх жоншны уурхай, Монголын төмөр замын өртөө нь сумын эдийн засгийн тулгуур болдог. Уурхайгаас олборлосон жоншийг Бор-Өндөрийн уулын баяжуулах үйлдвэрт баяжуулдаг.

                                               

Далхсүрэнгийн Төмөр

Далхсүрэнгийн Төмөр - БНМАУ-ын Ардын Багш, монгол хэл, уран зохиолын багш. УБДС-ийг дүүргэсэн. Монгол хэл, уран зохиолын багш мэргэжилтэй. Дундговь аймгийн Дэлгэрцогт, Дэрэн сум, Мандалговь хотын 10 жилийн нэгдүгээр сургууль, нийслэлийн Өсвөрийн зохион бүтээх төвд багшилжээ. Тулгуур дохио, зангидан бүлэглэх зэрэг өвөрмөц арга зүйг боловсруулан практикт нэвтрүүлэн, үзүүлэнт хичээлийн аргыг чадамгай хэрэглэж монгол хэл бичгийн сургалтыг чанаржуулан сайжруулж амжилтад хүрсэн байна. МАХН-ын XIX, МХЗЭ-ийн XVIII их хуралд төлөөлөгчөөр оролцжээ. Дэлхийн энхтайвны төлөө гэр бүлийн холбооны" Шилдги ...

                                               

Хүчтэй харилцан үйлчлэл

Хүчтэй харилцан үйлчлэл буюу цөмийн хүчтэй хүч - физикийн тулгуур дөрвөн хүчний нэг. Кваркууд ба глюонууд, тэдгээрээс тогтох нийлмэл бөөм болох адронууд барионууд ба мезонууд хүчтэй харилцан үйлчлэлд орно. Ө.х. цөмийн хүчтэй хүч нь кваркууд ба глюонуудыг хооронд нь холбож байдаг хүч бөгөөд, кварк ба глюон нь протон, нейтрон болон бусад атомаас жижиг бөөмийг үүсгэдэг эгэл бөөмс юм.

                                               

Яс

Яс бол хүн, амьтны бис төрхийг гаргадаг махны дотуур байх тулгуур хатуу эд. Хүний биеийг 206 хэсэг яс тулгуурлаж байдаг. Ясны их бага, хэлбэр дүрс ба үйлдэл хэрэгцээ нь тус адилгүй. Гавлын яс хавтгай тэгшхэн, хатуу бэх, толгойг хамгаалах үйлдэлтэй. Атгаал чөмөг бугалга ба дунд чөмөг бүдүүн урт байдагаараа хүнд юумыг өргөх буюу даахад тохирсан байдаг. Хамгийн бага гурван хэсэг яс чихэнд байдаг. Дуу сонсоход хэрэгцээтэй. Хамрын багана дотор харимхай чанартай мөөрс байдаг бөгөөд тэр нь хамрыг зааглан хоёр нүхтэй бологжээ.

                                               

Чарльз Дарвин

Чарльз Роберт Дарвин буюу Чарльз Дарвин нь эволюцийн онолоороо алдаршсан, Английн натуралист, биологич байжээ. Дарвин анх эрдэмтдийн дунд геологийн салбарт оруулсан хувь нэмрээрээ алдаршсан бөгөөд үүний дараагаар бүхий л амьд биес нэг буюу бага тооны өвгөөс байгалийн шалгарлын замаар хувьсаж ирсэн хэмээн үзэж, үүнд шинжлэх ухааны нотолгоог өгчээ. Түүний амьд байх хугацаанд эволюцийн онол эрдэмтэд болон ердийн иргэдэд хүлээн зөвшөөрөгдсөн бөгөөд байгалийн шалгарлын тухай онол нь 1930-аад онд эволюцийн процессын гол тайлбар болох нь хүлээн зөвшөөрөгдсөн. Эдгээр нь одоогийн эволюцийн онолын г ...